اكسير اعظم Elexir و حجر الفلسفى Pierre philosophale ) كه اوّلى پيرى را بجوانى و دوّمى مس را به طلا تبديل نمايد ) بوده در ضمن آن بسيارى مواد شيميائى را پيدا نموده است . امّا بو على سينا آن پزشك بزرگ ايرانى در قسمت دوّم يعنى اختراعات و اكتشافات طبّى از نظر آنكه در بيمارستان كمتر از رازى بوده بديهى است كمتر توانسته از خود يادگارهايى بگذارد و بواسطهء گرفتاريهاى مناصب و كفايت امور ديوانى وقت زيادى مانند رازى نداشته است كه در پى چنين تحقيقات برود ، از طرفى اصولا ابن سينا در صراط علم شيمى نبوده است و در زندگى طبّى خود با شيمى سر و كارى نداشته است . اگر بو على مانند رازى در اين دو قسمت آن طور كه بايد معروف و مشهور نيست علّت همان است كه بواسطه اشتغال به كارهاى دولتى فرصتى نداشته است منتهى با كمال بيطرفى بايد گفت با آن فرصت كمى كه برايش باقى مانده است منتهى استفاده را بعالم طبّ و دنياى متمدّن داده مضافا به اين كه بسيارى از تآليف خود را در زندان و روزگاران تاريك دوران زندگيش نوشته و اين مطلب مىرساند كه شيخ از بزرگترين و مشهورترين استادان جهانى مىباشد . نتيجه - اگر بخواهيم در چند سطر مقايسه بين دو استاد را بيان نمائيم بايد گفت : رازى طبيبى كلينيسين و بيمارستانى و شيميست عاليشأنى است كه بر اثر ممارست فوق العاده در بيمارستانها تأليفات و اكتشافاتى طبّى از خود در عالم باقى گذارده است .